Bestel bij:
dejongsteven@gmail.com
  • 03
    aug
    2017

    Het geluk ging aan hem voorbij (recensie Bezorgde burgers, 5 sterren)

    Het geluk ging aan hem voorbij (recensie Bezorgde burgers, 5 sterren)

    “Iedereen komt je te hulp, behalve als je in moeilijkheden zit”, luidt het motto van de roman Bezorgde burgers (Lebowski, 2017). Dat verwijst naar een zin uit een boek van Gerard Reve. In Bezorgde burgers, echter, is het hoofdpersoon Samuel Brammer die hier onder gebukt gaat.

    Door Mieke Wijnants (recensie eerder verschenen op Hebban.nl)

    Samuel is een alleenstaande, gefrustreerde man, die werkt als hersteller van marketingteksten bij communicatiebureau Puntjes op de i. Hij krijgt weinig waardering voor zijn werk. Zijn leidinggevende Hendrik Jan vindt hij een overjarige corpsbal. Samuel probeert zich aan te passen aan wat ‘men’ van hem verwacht of hoe hij zelf denkt dat alles moet volgens de maatschappij. Hij denkt het een en zegt het ander, handelt anders dan hij eigenlijk wil. Daardoor is er onrust in zijn hoofd welke hij probeert niet naar buiten te laten komen op kantoor. Alleen in de kroeg onder ‘vrienden’ kan hij de werkelijkheid ontvluchten. “Ik ben geen alcoholist, ik drink om me aan te passen.”

    De groep laat hem niet functioneren
    Hij is kritisch naar zijn collega’s, maatschappij, politiek, managers en belastinggeld dat jaarlijks op gaat aan de geestelijke gezondheidszorg voor gefrustreerde werknemers (“… terwijl je met een fractie ervan klaar bent als je alleen de managers behandelt die hun ondergeschikten frustreren.”). Samuel heeft een afkeer van autoriteit. Om zijn frustraties en onrust toch kwijt te kunnen schrijft hij iedere dag een ingezonden brief aan een krant, maar die wordt nooit gepubliceerd. Dit levert nog meer frustratie op met als gevolg dat hij gestaag blijft doorgaan met het sturen van brieven om zijn ongenoegen ook hierover te uiten.

    Volgens zijn leidinggevende en collega’s valt er met hem niet samen te werken. Maar Samuel vindt dat de groep hem niet laat functioneren. Hij heeft het goed voor met alles en iedereen, wil rechtvaardigheid, maar wordt niet begrepen. Hij legt het ook niet uit, omdat hij bang is zich nog meer problemen op de hals te halen.

    Dan wordt er een nieuwe collega aangenomen: Christiaan Breederode, een communicatiestrateeg, waardoor het voor Samuel nog moeilijker wordt en volgen de voorvallen zich in razend tempo op. Er volgt een functioneringsgesprek en daar ontploft Samuel.

    Op de pechstrook van het leven
    Als hij weer enigszins tot bezinning is gekomen, blijkt hij in een gesloten inrichting te zitten waar hij Ikea-meubels in elkaar moet zetten en waar hij verbazingwekkend goed en snel in is. Hij neemt een andere naam aan: Manuel, zijn alter-ego. Zijn psychologe Sophie, met wie hij het goed kan vinden, helpt hem om terug te keren in de maatschappij. Gaat het Samuel lukken?

    Dit is geen doorsnee boek, heeft vaak geen alledaags taalgebruik, is apart te noemen, maar dat maakt het meteen ook heel bijzonder en mooi. Op humoristische wijze weet de auteur de gedachte- gevoels- en leefwereld van Samuel te verwoorden. Vlijmscherp, cynisch en kritisch worden de onderwerpen die Samuel in zijn hoofd heeft zitten beschreven. In feite zijn het algemene onderwerpen die ons allemaal van tijd tot tijd bezighouden. Zit er een kern van waarheid in? Schuilt in ons nu en dan ook een Samuel? Psychologisch, filosofisch en beeldend weet de auteur een pittige, geestige en goed doordachte verhaallijn neer te zetten.

    De auteur heeft zijn eigen heldere manier van schrijven en is spitsvondig, wat deze roman geestig, soms zelfs hilarisch maakt, maar ook triest als ik kijk naar en meevoel met Samuel. Deze roman heeft diepgang waardoor ik tot nadenken word aangezet. Ik word meegezogen in het verhaal over Samuel. Al met al een prachtige, scherpzinnige, meeslepende roman die met veel vernuft is geschreven. Denk- en inlevingsvermogen gecombineerd met een gezonde dosis geestigheid. Doorspekt ook met strofes uit songteksten, waaronder die van de Vlaamse troubadour Guido Belcanto: “Op de pechstrook van het leven. Daar, daar bevind ik mij. Hier ben ik achtergebleven. Het geluk ging aan mij voorbij.” Met genoegen gelezen. Een zeer knap debuut. Vijf sterren!

    Titel: Bezorgde burgers. Auteur: Steven de Jong. Uitgever: Lebowski. Verschijningsdatum: Maart 2017. Genre: Literaire/humoristische roman. Paperback – 304 bladzijden. ISBN: 978 904 883 5768. Ook als E-book te verkrijgen.

    Gepubliceerd: In de media

BlogIn de media

Publicaties die reeds verschenen zijn op sites of in kranten, treft u aan in de rubriek 'Journalistiek'. Mijn blog, echter, is een soort werkplaats.Een aantal van mijn onderzoeken en maatschappelijke acties haalden in de jaren 2004-2008 de media. In deze rubriek een overzicht van die artikelen.

Over de auteur

Steven de Jong (1981) is opinieredacteur van NRC Handelsblad. Op deze site kunt u zijn artikelen uit de periode 2001-heden lezen. Artikelen voor 2007 zijn geschreven voor andere media. Zie ook de rubrieken Boeken, Fictie (korte verhalen), Onderzoek, Freelance en Blog.
E-mail: dejongsteven@gmail.com
  • Volg Steven de Jong op Twitter!
  • Volg Steven de Jong op LinkedIn!