Geïnteresseerd? Bestel mijn boek bij je lokale boekhandel of Bol.com.
  • 25
    mrt
    2009

    Jezus loodst ons de crisis door

    Zes vooraanstaande personen, waaronder de voorzitters van de GGZ, de WRR en de HBO-raad, betoogden maandag in NRC Handelsblad dat Jezus Christus ons door de crisis kan loodsen. Ongehoord, meenden veel lezers. “Een bestuurdersstoel is geen kansel.”

    Het is bijna Pasen, de dag dat christenen de wederopstanding van Jezus vieren nadat Hij gestorven is voor onze zonden. De tijd voor Pasen, de zogeheten Veertigdagentijd, is daarom van oudsher een periode van bezinning, inkeer en gebed.

    Maar het is crisis! We eisen excuses van bankiers, schelden op de bonuscultuur en staan op onze strepen als loonmatiging, bevriezing van pensioenen of verhoging van de AOW-leeftijd dreigt. Niets bezinning, het is ieder voor zich wat de klok slaat. De heiligen heten Hypotheekrenteaftrek, Pensioen en Salaris. Geen Avondmaal, maar Crisisberaad dus.

    In een poging het hemelse toch met het aardse te verbinden, hielden zes vooraanstaande personen, waaronder Lans Bovenberg (topeconoom), Doekle Terpstra (HBO-raad) en Wim van der Donk (WRR) een pleidooi voor een sociaal-christelijke crisisaanpak. “Jezus roept ons in Mattheüs 7:5 op eerst de balk uit ons eigen oog te halen, zodat we scherp genoeg kunnen zien om de splinter uit het oog van de ander te verwijderen”, schreven zij maandag op de opiniepagina van NRC Handelsblad. “Die ‘balk’ is onze neiging om anderen te veroordelen, bijvoorbeeld door hun de schuld te geven voor het kwaad dat ons overkomt.”

    De auteurs dagen ons uit over onze slachtofferrol heen te stappen en het boetekleed aan te trekken. “Hebben we niet allemaal geprofiteerd van de hoge rendementen op de aandelen van banken en verzekeraars waardoor onze pensioenen betaalbaar bleven?”, werpt het zestal tegen. Nederig en dienstbaar zijn, dat is wat ons past. “Dat betekent dat we alle lonen en aanvullende pensioenen, van hoog tot laag, voor een periode van twaalf maanden bevriezen, zodat we onszelf mentaal en materieel in een positie brengen om diepgaand te reflecteren op de economie van morgen.” Want als we soberder gaan leven, zullen we ons kunnen bezinnen op wat écht van waarde is.

    En dat is nodig, menen Bovenberg en Terpstra, want “de waardigheid van een persoon lijkt vooral af te hangen van de inhoud van de loonstrook of het netwerk op Hyves of Linkedln.” De christelijke traditie ziet dat anders. “Onze waarde komt voort uit onze relaties met de anderen en met de Ander, die de Schepper en de Eeuwige wordt genoemd.” En passant geeft het zestal de bestuurlijke elite, waartoe zijzelf ook behoren, een boodschap mee. “Er zijn herders nodig om te voorkomen dat net als in de jaren dertig honden de kudde onder hun hoede nemen.”

    Mooi gesproken toch? Nou, daar denken veel NRC-lezers anders over. Zelden lokte een opiniestuk zoveel negatieve reacties uit. Niet alleen de auteurs kregen de nodige verwijten, maar ook de Opinieredactie. Vooral het religieuze karakter van het stuk lag onder vuur. Of beter gezegd; het gegeven dat de topbestuurders er voor uit komen dat ze zich in hun professionele handelen laten leiden door religieuze overtuigingen. Een bloemlezing:

    Paul Voestermans: “Het wordt ineens duidelijk dat je zomaar als leider van cruciale instellingen vrijblijvend van je geloof mag getuigen, als stond je op de kansel in plaats van aan het roer van de WRR of de GGZ. Zij vertellen ons als ouderlingen hoe de gemeente zich dient te gedragen in deze crisis. Nauwelijks is Mattheüs 7:5 over de balk in eigen oog geciteerd en ze hebben de schuldige: het volk, wij allemaal. Zijn deze zes bang om concreet te worden? Verschuilen ze zich daarom achter Gods woord waarin deze zes kennelijk geloven?”
    Gerard Brunen: “Dat de NRC ruimte op haar opiniepagina heeft geboden aan genoemde experts voor een Paasboodschap met spruitjeslucht uit verkeerde tijden doet mij geen deugd! Me dunkt dat zij hun epistel naar de verkeerde krant hebben gestuurd.”
    Lisa de Wit: “Graag zou ik zien dat dergelijke christenen voor zichzelf zouden praten. Het is me een raadsel wat NRC Handelsblad bezielt om met zo’n lap tekst een discussie te houden.”
    Huub Mous: “De christen-democraten komen tegenwoordig uit de kast. In tijden van crisis worden God en verdoemenis weer volop van de kansel gepreekt. Dat is altijd zo geweest. Nooit zaten de kerken in Nederland voller dan in de oorlogsjaren.”
    Bart Kruijt: “Ik ben het erg met de strekking eens, behalve waar de Schepper erbij wordt gehaald als basis voor de zelfreflectie.”
    R. Theunissen: “Amen. Naïef en misselijkmakend christelijk masochisme, dat volledig de plank mis slaat.”
    Johan Nijhof: “Wat heeft de redactie bewogen om ons te vergasten op deze onverteerbare prietpraat? Het is altijd leuk om te vernemen van sektarische opvattingen, maar het moet wel smakelijk blijven. “
    Jan Hendrikse: “Zo, hoeders der samenleving. De Here heeft u geslagen met blindheid, doofheid en verwarring. Zo heeft onze lieve Heer dat niet bedoeld hoor, wij hoeven niet afhankelijk te zijn van uw neiging tot bedeling. Waar is uw razernij over hen die dat nadrukkelijk verdienen?”
    Wim de Heer: “De oproep doet mij te veel denken aan de pastoor die vroeger de arbeiders dom moest houden, zodat de fabrieksdirecteur ze arm kon houden.”

    De hierboven aangehaalde lezer Gerard Brunen verzocht de Opinieredactie om een verklaring voor de plaatsing van het opiniestuk. Opinieredacteur Rob Biersma laat het volgende weten: “Het was nieuws. In dit stuk maken zes vooraanstaande mensen er geen geheim van dat zij zich in hun politieke handelen laten leiden door hun godsdienstige overtuiging.”

    Het is volgens Biersma in zekere zin een ‘coming out’ van de evangelische politiek. “Met een VU-kabinet als het huidige is dit zeer interessant. Daarnaast is het interessant te weten welke netwerken er zijn.” En tot slot nog een opmerking van Biersma over de positie van de krant. “De opiniepagina van NRC Handelsblad is een forum voor alle gezindten. Liberaal betekent niet dat religie is uitgesloten.”

    Gepubliceerd: NRC

NRC

Voor NRC Handelsblad, nrc.nl en nrc.next schreef ik sinds mijn aanstelling in september 2007 meer dan 800 artikelen. De meeste daarvan als opiniemaker voor nrc.nl.

Over de auteur

Archief artikelen van Steven de Jong. Op deze site kunt u zijn artikelen uit de periode 2001-heden lezen.

E-mail: dejongsteven@gmail.com
  • Volg Steven de Jong op Twitter!
  • Volg Steven de Jong op LinkedIn!