PRDV: ‘Politieke elite behandelt burgers als onmondige kinderen’

‘Echte democratie’ is het sleutelbegrip in de campagne van Peter R. de Vries, maar tot ongenoegen van PRDV-stafchef Peter Schouten lijkt geen journalist meer geïnteresseerd in democratische vernieuwing.

Dat zit hem diep, want “het ziet er toch echt naar uit dat de politieke elite burgers als onmondige kinderen wil blijven behandelen”. In dit interview met Politiek-digitaal.nl legt Schouten uit hoe ‘luisteren naar de burger’ te verenigen is met ‘daadkrachtig leiderschap’.

“Als 2/3 deel van de kiesgerechtigden het wil, komen er nieuwe verkiezingen”, lees ik in uw proclamatie. Parlement en regering zullen dus alleen kunnen functioneren met een groot permanent mandaat en moeten continu aan draagvlakvinding buiten de Kamer gaan doen. Toch blijft het bij een droog standpunt. Dat terwijl het een politiek novum in Nederland is: geen minister of fractievoorzitter die peilingen meer weg zal kunnen wuiven door te verwijzen naar de komende verkiezingen… Waarom heb ik daar De Vries geen bevlogen pleidooien voor horen houden?

Schouten: “Wij hebben ‘Echte democratie’ steeds naar voren gebracht als één van de hoofdpunten van ons politieke programma. In de interviews waarin dit aan is bod gekomen heeft Peter R. de Vries dat met verve verdedigd. Maar het bleek wel dat dit niet één van de hoofd topics was van de pers.”

De campagneslogan is ‘Stuur Peter R. de Vries naar Den Haag’, maar burgers worden toch veel meer geboeid door de boodschap dat ze zelf de teugels in handen kunnen nemen?

Schouten: “Het werd duidelijk dat de mensen meer behoefte hebben aan helder en daadkrachtig leiderschap dan aan directe democratie. Maar dat leiderschap moet wel veel meer luisteren naar datgene wat onder de bevolking leeft. Dat is feitelijk een pleidooi voor allerlei alternatieve vormen van volksraadpleging.”

16 december gaat TNS NIPO peilen. Als 41 procent van de burgers Peter R. de Vries een aanwinst vindt voor de politiek, gaat hij pas meedoen aan de verkiezingen. De Vries zegt dat hij anders geen ‘machtsfactor van betekenis’ kan zijn. Dat is natuurlijk zo, maar had hij niet beter kunnen zeggen: “Pas als ik in de regering kom, kan ik u als burger werkelijk meer permanente invloed geven op beleid”? Dan ligt het accent op het dienen van de burger en niet op de macht van de partij. Een partij die nota bene vereenzelvigd is met de partijleider…

Schouten: Indien nieuwe partijen die grote politieke veranderingen voorstellen niet voldoende draagvlak krijgen in de Tweede Kamer, opereren zij slechts in de marge en zijn ze niet in staat echt iets te veranderen. Dat stelt hun kiezers dan na vier jaar ook wel heel erg teleur, omdat zij aanvankelijk toch hoop hebben gekregen dat er met hun stem echt iets verandert. Dat is nou precies de reden waarom Peter R. de Vries via publiek opinie-onderzoek naar dit draagvlak op zoek is gegaan. Dat is juist het dienen van burgers. Ook speelt mee dat dit een heel democratisch instrument is voor de kiezers, om zelf te mogen bepalen wie zij eigenlijk wel of niet in de politiek willen zien. In de VS is dat heel gebruikelijk, denk hierbij aan de zogenaamde primaries.

‘Echte democratie’ is het sleutelbegrip in uw campagne. De PRDV kleedt dat aan met de gekozen burgemeester, meer referenda, de koningin die uit de regering wordt gezet en het volksinitiatief. Het blijft dus beperkt tot direct-democratische elementen die aan het parlementaire stelsel worden toegevoegd. Niet heel erg vernieuwend dus.

Schouten: “Nou, niet heel erg vernieuwend? Het blijkt de laatste jaren steeds weer dat de gevestigde orde bang is voor de kiezer en dit soort instrumenten naar de prullenbak verwijst. Laatst nog is, alhoewel daar een brede steun voor leek te bestaan, het niet-bindend referendum weer afgeschoten door minister-president Balkenende. Het ziet er toch echt naar uit dat de politieke elite de burgers als onmondige kinderen wil blijven behandelen. In het bedrijfsleven hebben werknemers al 30 jaar veel meer inspraak.”

Was het geen ‘echt democratische’ stunt geweest als u het partijprogramma vormgegeven had op basis van peilingen? Bijvoorbeeld met het laten toekennen van wegingsfactoren aan thema’s als veiligheid, milieu, onderwijs en mobiliteit. Dan had de PRDV de burgers alvast kunnen laten proeven aan ‘echte democratie’. Nu lijkt het alsof die proclamatie aan de borreltafel door een aantal wijze mannen is geschreven, terwijl u eigenlijk een brede volkspartij voorstaat.

Schouten: “Een partijprogramma alleen op basis van peilingen, heeft weinig met daadkrachtig leiderschap te maken. De Nederlandse bevolking heeft behoefte aan richting, maar wil daarover wel graag gehoord worden, serieus genomen worden. Een leider heeft ook als taak tegenstellingen in de samenleving te overbruggen en op basis van alle gehoorde argumenten tot een richting te besluiten en daarover vervolgens verantwoording af te leggen. Een goede leider houdt ook de lange termijn in de gaten en laat zich niet alleen leiden door de waan van alle dag. Hij zoekt juist naar de diepere redenen waarom mensen iets plotseling voelen en willen en doet dan iets aan die oorzaken.”

Welke politieke misverstanden zijn er volgens u het meest ten aanzien van de PRDV? Wilt u deze hier alsnog rechtzetten?

Schouten: “Ach, misstanden, kom op, dat is onzin. Wat wij wel leuk vonden is dat de gevestigde politieke orde ons meteen begon dood te knuffelen, maar dat toen we wilden terugknuffelen, niemand thuis gaf.

Er is geen politicus te vinden die met Peter in debat durft omdat ze allemaal doodsbenauwd zijn voor zijn gezond verstand. Maar ik vind dat wel logisch. Er is toch geen woordvoerder in Den Haag die zijn baas durft te adviseren om met De Vries in debat te gaan. Wat zou hun belang zijn. Aardig uit de hoek komen, maar daarna doodzwijgen?

Schouten: “Alleen Femke Halsema durfde het meteen aan. Vrouwen in de politiek hebben altijd veel meer lef dan mannen, omdat ze er harder voor hebben moeten knokken om aan de top terecht te komen. Het belang om met Peter R. de Vries te praten? Wel, er zijn nu zo’n 3,5 miljoen mensen in Nederland die hem een aanwinst voor de politiek vinden. Bij die mensen zou een met Peter debatterende politicus dus ook een publiek hebben, dat beter luistert naar zijn standpunten. Maar uiteraard blinken ze in Den Haag uit in het vermijden van gedachten die niet in hun eigen straatje passen.”

Herinnert u nog wat ze zeiden toen na het referendum over de Europese grondwet ruim 60% van de bevolking niet wilde wat ruim driekwart van de parlementariërs al had goedgekeurd? Hoe reageerde Den Haag? Die begonnen zich af te vragen of ze het wel goed hadden uitgelegd, zoiets van: de burgers hebben het niet begrepen. Kijk, dat is nou het toppunt van arrogantie!”

Hoe kijkt u terug op de campagne. Liep het zoals verwacht, of had u andere zaken toch anders aangepakt?

Schouten: “Ik vind het een mooie campagne. We hebben voor nog geen tienduizend euro tweederde van de kiesgerechtigden bereikt nadat we net waren begonnen. Ik geloof – en dat zal straks blijken – dat ontzettend veel mensen hebben gehoord, gezien of gelezen dat Peter een blijk van vertrouwen wil van de kiezers om 8 jaar voor hen in Den Haag te gaan werken. Dat is die 41%-vraag. Dat getal 41 staat deze weken synoniem met Peter R. de vries.

Wat we aan standpunten hadden hebben we ook heel goed naar voren kunnen brengen. Allerlei ideeën van ons worden nu in de politiek overgenomen en zijn opeens bespreekbaar. Zo gaat het altijd met populaire politieke vernieuwers.

Peter en ik hebben gezegd dat we ook winnen als ons gedachtegoed wordt overgenomen. Ik ga vrijdag om twee uur het percentage ophalen bij NIPO. We zitten nu in de lift. Het is nog afwachten of we etage 41 halen. Die duizend mensen die worden ondervraagd zijn representatief voor Nederland.

Als de kiezers Peter R. de Vries geen aanwinst voor de politiek vinden, wie is dat dan wel? Dat geklaag over wantrouwen van politici in Nederland, wil ik dan in ieder geval nooit meer horen.

De Vries is een man die op en top deugt, als de kiezer dat soort mensen naar Den Haag stuurt, krijgen ze vanzelf een keer een regering die op en top deugt en waar ze wel tevreden over zullen zijn. Dat klinkt simpel, ze zullen om me lachen in Den Haag als ik dit zeg. Vooruit dan maar, een beetje humor zal ze goed doen, want van jarenlang kiezerswantrouwen word je ook niet echt vrolijk.”

Gepubliceerd: Politiek-digitaal.nl