Bestel bij:
Dejongsteven@gmail.com
  • 15
    mrt
    2003

    Overstap naar ArcGIS bij adviesbureaus en hoger onderwijsinstellingen

    De overstap van het oude ArcView 3 pakket naar het nieuwe ArcGIS 8 gaat niet zonder slag of stoot. Argumenten om bij het oude product te blijven zijn er dan ook genoeg.

    Toch is het gezien de snelle ontwikkelingen op ICT gebied verstandig om mee te gaan met de nieuwe GIS-technologie. In dit artikel worden de marktposities van onderwijsinstellingen en adviesbureaus tegen het licht gehouden van deze GIS-upgrade.

    ArcView 8 is geen gewone upgrade van ArcView 3, maar een product uit de nieuwe softwarelijn van ESRI ArcGIS. De geheel nieuwe structuur, de nieuwe mogelijkheden en terminologie maken de overstap op dit pakket er niet gemakkelijker op.

    Hoewel de methodologie het zelfde blijft moeten ervaren gebruikers van ArcView 3 bij een overstap veel tijd in omscholing stoppen. Vooral het gebruik van ArcCatalog en ArcToolbox, converteren van bestandsformaten en het opzetten van databases (Personal Geo-databases) dienen hier veel aandacht te krijgen. Het analyseren van geografische gegevens is gemakkelijker onder de knie te krijgen door de talloze wizards.

    Overstap bij adviesbureaus

    Conservatieve houding

    • Veel adviesbureaus die zich bezig houden met het leveren van diensten en producten op het gebied van GIS gebied kiezen er voor om de overstap op ArcGIS 8 nog niet te maken. In ondersteunende taken binnen ruimtelijke projecten waar GIS als middel en niet als doel gezien wordt (gebiedsanalyses, conventionele kaarten) is het voor de kwaliteit ook niet nodig. Deze niet progressieve houding blijft ook behouden, omdat ESRI het ontwikkelen van nieuwe versies voor ArcView 3 doorzet. Een andere oorzaak voor de beperkte implementatie van de nieuwe productlijn is het niet meer kunnen gebruiken van ArcVIew 3-extensies (scripts die GIS-taken automatiseren) en programma’s die in de programmeertaal van ArcView 3 (Avenue) ontwikkeld zijn. Vaak zijn dergelijke programma’s en extensies zo ingeburgerd in veel voorkomende GIS-taken bij GIS-specialisten, dat zij er afhankelijk van zijn geworden. Daarbij komt nog bij dat door GIS-programma’s die op het platform van ArcView 3 ontwikkeld zijn waardeloos worden als er een volledige overstap op ArcGIS 8 gemaakt wordt. Deze productlijn hanteert namelijk de programmeertaal Visual Basic for Application, in plaats van de specifieke ArcView 3-taal “Avenue”.

    Nieuwe ontwikkelingen

    • Overwegingen voor adviesbureaus om wel over te stappen op ArcGIS hebben voornamelijk te maken met het niet achter willen blijven op GIS gebied t.o.v. haar concurrenten en nieuwe mogelijkheden die het biedt voor het verkopen van producten en diensten. De opkomst van ArcIMS (Internet Map Server), dat op ArcGIS 8 gebaseerd is speelt hierin een grote rol. ArcIMS is de tool voor het integreren van Internet en GIS. Hiermee kan op een snelle en eenvoudige manier geografische data binnen een kantoor of op internet verspreid worden. Mogelijkheden hierbij liggen op het gebied van online analyses en monitoring, E-commerce, het genereren van dynamische gebiedskaarten of het beschikbaar stellen van bestemmingsplannen inclusief planvoorschriften aan burgers. ArcGIS kan dus met ArcIMS via het internet GIS laagdrempelig maken en ontsluiten voor eindgebruikers en klanten. Een aantal adviesbureaus heeft zich reeds gestort op het promoten en ontwikkelen van diensten op het gebied van dit open source GIS via internet.

    Toenemende vraag naar hoogwaardige GIS-toepassingen

    • Opdrachtgevers raken dus steeds meer vertrouwd met de nieuwe mogelijkheden en zullen dergelijke diensten in de nabije toekomst steeds meer vragen van adviesbureaus voor ruimtelijke vraagstukken. Adviesbureaus die alleen ArcVIew 3 kennis in huis hebben en de internetproducten niet kunnen leveren zullen lopen een achterstandspositie in hun marktsegment op. Dat kan de hele organisatie treffen, omdat GIS als ondersteunend middel een onmisbare plaats in gaat nemen bij ruimtelijke projecten.

    Overstap bij hoger onderwijsinstellingen
    Toenemende vraag naar globale GIS kennis

    • De toenemende vraag naar GIS-oplossingen voor ruimtelijke vraagstukken bij de overheid en de private sector kan alleen beantwoord worden als er sprake is van een brede kennis van deze methodologie (zie hoofdstuk 2) en techniek binnen het domein van adviesbureaus voor milieu en infrastructuur.

    Inspelen op de arbeidsmarkt

    • Ruimtelijk georiënteerde onderwijsinstellingen hebben de taak vakspecialisten op te leiden die kennis hebben genomen van deze GIS-technologie. Adviesbureaus kampen niet zozeer met het probleem dat zij niet genoeg GIS-specialisten in huis hebben, maar vooral met het probleem dat vakspecialisten weinig globale kennis hebben van de mogelijkheden van GIS. Hierdoor wordt GIS niet altijd ingezet bij het oplossen ruimtelijke vraagstukken. Aangezien adviesbureaus dus een groeiende behoefte hebben aan vakspecialisten die weten wat de mogelijkheden van GIS zijn, is het zaak deze methodologie breed te integreren in ruimtelijke opleidingen als planologie, milieukunde en milieutechnologie.

    GIS breed integreren op hogescholen en universiteiten

    • Het is gezien de vraag op de arbeidsmarkt noodzakelijk om ook in meer alpha-georiënteerde studies de studenten kennis te laten nemen van de mogelijkheden van geo-informatie. Slechts een beperkt deel van de studenten van ruimtelijke georiënteerde opleidingen zal zich in de nabije toekomst technisch bezig houden met GIS, maar vrijwel iedereen zal te maken krijgen met het inzetten van GIS als hulpmiddel voor het oplossen van ruimtelijke vraagstukken. Het is dus zeer wenselijk GIS breed te integreren in alle opleidingen en bij de technische opleidingen juist meer de nadruk te leggen op het uitvoeren van GIS-analyses met de meest gangbare software.

    ArcGIS 8

    • Gezien de hiervoor besproken taak van opleidingsinstituten om vakspecialisten met GIS-kennis op de arbeidsmarkt af te leveren, is het voor hen zeker van belang om mee te gaan met de ontwikkelingen op GIS gebied. Ontwikkeling richting internet en GIS en meer open GIS. Het softwarepakket dat op deze ontwikkelingen aansluit en in gang zet is ArcGIS 8. Het is dan ook van belang dat hoger onderwijsinstellingen hierin meegaan en bij de meer technische opleidingen GIS m.b.v. ArcGIS 8 gaat onderwijzen. Onderwijsinstellingen kunnen deze overstap ook veel gemakkelijker maken dan adviesbureaus, omdat de nadruk ligt op het onderwijzen en het leren omgaan met het programma, niet op omscholing en het verloren gaan van oude ArcVIew methodieken. De kosten voor het verkrijgen van licenties, (om)scholen van docenten en het apart inrichten van een voor ArcGIS geschikt lokaal zijn hoog, maar gezien de nieuwe en grotere rol die GIS in de toekomst gaat spelen bij het oplossen van ruimtelijke vraagstukken zeer noodzakelijk.

    Gepubliceerd: Overige media

Over de auteur

Steven de Jong (1981) is opinieredacteur van NRC Handelsblad. Op deze site kunt u zijn artikelen uit de periode 2001-heden lezen. Artikelen voor 2007 zijn geschreven voor andere media. Zie ook de rubrieken Boeken, Fictie (korte verhalen), Onderzoek, Freelance en Blog.
E-mail: dejongsteven@gmail.com
  • Volg Steven de Jong op Twitter!
  • Volg Steven de Jong op LinkedIn!